Omgekeerde brainstorm: geef een draai aan je denken

8 jun 11

Omgekeerde brainstorm: geef een draai aan je denken

Deze week hadden we een gesprek met een manager met een echt 'sprankelbrein'. Een innovator, met altijd nieuwe plannen. Gesprekken daarover met medewerkers of collega's die direct enthousiast meedenken lopen perfect, daar krijgt hij ook energie van. Wanneer iemand daarentegen met een 'ja maar...' of bedenkingen begint, vindt hij de interactie lastiger. Dan stokt het gesprek al snel. Jammer, want daardoor mist hij interessante input. We spraken over manieren om juist in dat soort gevallen ook te blijven onderzoeken.

Een van de ideeën die bovenkwam is de 'omgekeerde brainstorm'-aanpak. Een techniek die we graag gebruiken omdat hij het 'tegendenken' juist aanmoedigt en benut. Verfrissend en effectief. Nieuw voor de manager met wie we in gesprek waren, dus hij gaat hem uitproberen!

 

Wat is het?

Zoals de naam al zegt gaat het hier om een andere manier van brainstormen. Je denkt niet na over mogelijke manieren om te bereiken wat je wilt. Maar je richt je gedachten op de vraag wat je moet doen als je juist het omgekeerde zou willen bereiken. Je draait de vraag om, bijvoorbeeld in:

  • ‘Hoe zorgen we dat echt NIEMAND zin krijgt om mee te doen aan deze projectgroep?’ of
  • ‘Hoe heb je als teamleider zo min mogelijk impact op het werk van je teamleden?’ of
  • 'Hoe zorgen we ervoor dat deelnemers tijdens deze conferentie geen enkele andere deelnemer leren kennen?'

Dat opent creatieve manier van denken.

 

Wanneer helpt de werkvorm?

Door de vraag te keren, creëer je een ander perspectief om te kijken naar iets dat steeds maar niet lukt en wat je graag wilt veranderen. Het leidt tot nieuwe inzichten in situaties waarin je rondjes draait, of last hebt van kokervisie, en helpt ‘out of the box’ te denken.

 

De omgekeerde brainstorm is licht en snel, en vooral bij taaie en lastige vragen een leuke manier van ideeën genereren die veel kan opleveren. Je traint bovendien je eigen lenigheid in denken: ook een gesprek dat start met opmerkingen over waarom iets niet kan werken, kun je best benutten voor ideeën over wat je dan wel zou kunnen doen.

 

Hoe werkt het?

 

1: Formuleer de vraag

Formuleer je doel en resultaat in een basisvraag en keer de vraag om. Een wens als 'We willen graag dat alle medewerkers bij het nieuwe project ‘kennisdelen’ betrokken zijn’ verander je bijvoorbeeld in: 'Hoe zorgen we ervoor dat er geen enkele medewerker aan dit project wil meedoen?'

 

2: Brainstorm

Brainstorm over deze omgekeerde vraag: inventariseer suggesties en formuleer vragen. Mensen komen met opmerkingen als: 'Organiseer de bijeenkomsten vooral op onmogelijke tijdstippen!' 'Schrijf een onheldere uitnodiging' 'Laat mensen in het ongewisse over wat er met hun input is gedaan'... En passant wordt er veel gelachen en passeren ervaringen uit het verleden op een lichte manier de revue. Schrijf alle ideeën op een grote flap-over (of meer…). En vraag, waar dat helpend is, door: 'wat is een onmogelijk tijdstip?’ of 'wanneer is een uitnodiging onduidelijk?'.

 

3: Bedenk mogelijke acties

Zet de ideeën vervolgens één voor één om in het positief tegenovergestelde (wat moet je dus juist wel doen?). Schrijf bijvoorbeeld met een andere kleur stift het idee erbij: 'Organiseer bijeenkomsten op tijden die de medewerkers uitkomen'. 'Maak een mooie, persoonlijke uitnodiging'. 'Zorg voor goede terugkoppeling van wat er met resultaten wordt gedaan en vervolgstappen.' .... Er zitten veel open deuren tussen maar ook altijd een paar pareltjes.

 

4: Kies en werk uit

Kies een of enkele denkrichtingen die het meest aantrekkelijk lijken. Bijvoorbeeld door te stemmen als groep. Of – als de vraag van 1 persoon is –  de probleemeigenaar te vragen. Werk ze vervolgens uit. Tip: zorg dat iemand de argumentatie vasthoudt (waarom denk je dat dit gaat werken….?).

 

Wie heeft dit bedacht?

Ere wie ere toekomt! Wij hebben deze werkvorm niet zelf bedacht, hoewel we hem regelmatig inzetten. We kunnen niet achterhalen wie de bedenker is, maar zouden het graag weten. Tips en referenties zijn dus welkom! De werkvorm staat ook wel bekend als 'keren is leren'.





Reacties op dit item

volgens mij is dit quasi hetzelfde als wat Rawlinson (1981) 'negatief brainstormen' noemt - misschien waardevol om te checken of hij of zij de 'bedenker' is?
Door: Rozemarijn | 09-06-2011 17:40
Dag Rozemarijn, dankjewel! Dat is het ei van Columbus. We hebben steeds gezocht op 'omgekeerde brainstorm'. Een google actie op 'negatieve brainstorm' levert heel veel hits op. Dat is dus de officiele naam. En jij weet ook nog de (of in elk geval een) bron: J. G. Rawlinson, Creative Thinking and Brainstorming, 1981. Dank!
Door: Saskia Tjepkema | 09-06-2011 21:16
Wat ook kan is de opbrengst van de omgekeerde brainstorm voorleggen aan bijv. (interne) klanten. 'We nemen gewoon de telefoon nooit meer op!' blijkt dan opeens veel herkenning op te leveren en tot nog veel meer feedback te leiden. Het werkende principe is dat je als ontvanger bepaalt hoeveel feedback je krijgt. Door zelf met 'feedbacksuggesties' te komen, verlaag je de drempel om feedback te geven enorm. Het signaal dat je geeft is 'we willen het ECHT weten'. Ik heb met deze toepassing van omgekeerd brainstormen geëxperimenteerd en het werkt. Het vraagt wel enige moed van de brainstormers om hun resultaten op deze manier te gebruiken. Risico is dat zij bij het ontvangen van de feedback in de verdediging schieten, waardoor de feedback meteen stopt. Een bedreven facilitator kan helpen dit te voorkomen.
Door: Leo Dercksen | 10-06-2011 13:16
Een mooie werkvorm die ik zeker in de praktijk nog eens wil gaan uitproberen.

Wat een leuke toevoeging Leo!
Door: Bart | 10-06-2011 14:46
wat betreft de 'uitvinder' van de omgekeerde brainstorm: in 1981 verscheen 'Recepten om in de puree te raken' van Bruno-Paul De Roeck.
Door: J. Gijbels | 14-08-2015 13:44
Ik ben deze werkvorm tegengekomen in Het groot Werkvormen boek van Sasja Dirkse-Hulscher en Angela Talen.
Door: J. Vossebeld | 28-02-2017 15:22

Reageer op dit item

Naam

E-mail

Reactie

 


Andere interessante blogs op het thema “Inspiratie” voor jou geselecteerd:


Hoe gaat het?

21 mei

Door: Sandra Ringeling - profiel | Categorie: Inspiratie
Hoe gaat het?

De evolutie van een nieuwe manier van in gesprek zijn over functioneren bij de gemeente Utrecht Wat doe je als je in jouw organisatie wilt werken aan de vernieuwing van beoordelen en belonen? Dan ga je afkijken bij anderen en op zoek naar inspiratie!...

Het Goede Gesprek: dromen, durven en vooral: doen!

7 mei

Het Goede Gesprek: dromen, durven en vooral: doen!

Lessons learned bij vernieuwing van de gesprekscyclus Na 10 jaar functioneringsmanagement met ‘afvink’lijstjes met competenties en een vaste cyclus van drie gesprekken per jaar gooit advies- en ingeniersbureau Tauw sinds dit jaar het roer om. Het is nu aan de leidinggevenden en medewerkers om...

Starten met een check-in: vragen die verhalen uitnodigen

25 apr

Starten met een check-in: vragen die verhalen uitnodigen

Hoe is het nu met je? Waar heb jij je deze ochtend al over verwonderd? Wat is een plek die veel voor jou betekent in Rotterdam? Wat is een moment sinds de vorige bijeenkomst waarin je iets nieuws over jezelf hebt ontdekt? Welke vraag houdt...

Talententaal geeft lucht

15 apr

Talententaal geeft lucht

Hoe talentenworkshops de samenwerking bevorderen Bank J.Van Breda & C° is een financiële instelling die advies geeft aan ondernemers en vrije beroepen. Zij werken al een aantal jaren samen met Kessels en Smit rond het ontwikkelen van talent. Sinds 2018 biedt Bank J.Van Breda...

Imperfect adviseren: kwetsbaarheid in een ander daglicht

8 apr

Imperfect adviseren: kwetsbaarheid in een ander daglicht

Eén van de uitdagingen vandaag de dag is om jouw eigen weg te vinden in een samenleving met steeds meer vrijheid, keuzes en overwegingen. Of het nu gaat om hoe je jouw vrije tijd besteedt, met wie je wel of juist niet omgaat of de...

Dit item is niet beschikbaar in het Nederlands.

4 apr

Door: Arne Gillert - profiel | Categorie: Inspiratie


...

Hoe een succes je soms het verkeerde leert

3 apr

Hoe een succes je soms het verkeerde leert

In de Huiskamer van een Nederlands station hebben wij een gesprek met Marianne, een interim-manager. In haar opdracht maakt ze het een en ander mee. Ze vraagt om eens bij die ervaringen stil te staan vanuit ons ‘proceskundig perspectief’. Deze kijk gaat niet uitsluitend over...

Dit item is niet beschikbaar in het Nederlands.

1 apr



...
vorige
1 2 3 ... 66 67 68
volgende